Wanneer is een werkgever aansprakelijk voor een arbeidsongeval?
Heeft u tijdens uw werk een ongeval gehad? In veel gevallen is een werkgever aansprakelijk voor de schade die een werknemer tijdens zijn werkzaamheden oploopt. Ontdek wanneer een werkgever aansprakelijk kan worden gehouden en welke schade mogelijk voor vergoeding in aanmerking komt.
Werkgevers zijn vaak aansprakelijk voor een bedrijfsongeval
Wanneer een werknemer letsel oploopt tijdens zijn werkzaamheden, is de werkgever in veel gevallen aansprakelijk voor de ontstane schade. De wet verplicht werkgevers namelijk om een veilige werkomgeving te creëren en passende veiligheidsmaatregelen te nemen.
Deze verplichting staat bekend als de zorgplicht van de werkgever. Werkgevers moeten onder meer zorgen voor veilige arbeidsmiddelen, voldoende instructies, passend toezicht en een veilige werkplek.
Dat een werknemer zelf een fout maakt betekent niet automatisch dat de werkgever niet aansprakelijk is. Alleen in uitzonderlijke situaties van opzet of bewuste roekeloosheid kan aansprakelijkheid worden beperkt.
Typische situaties waarin werkgevers aansprakelijk kunnen zijn
- Val van een ladder, steiger of dak
- Ongevallen met machines
- Bedrijfsongevallen in de bouw
- Ontbrekende veiligheidsmaatregelen
- Onvoldoende instructies of toezicht
- Gebrekkige arbeidsmiddelen
Wilt u meer weten over aansprakelijkheid en schadevergoeding na een ongeval op het werk? Bekijk dan ook onze uitgebreide pagina over letselschade na een bedrijfsongeval.
Waarom zijn werkgevers vaak aansprakelijk voor arbeidsongevallen?
Werknemers genieten in Nederland een sterke wettelijke bescherming. Werkgevers hebben op grond van artikel 7:658 Burgerlijk Wetboek een vergaande zorgplicht om ongevallen tijdens het werk zoveel mogelijk te voorkomen.
Wettelijke zorgplicht
Werkgevers moeten alle redelijke maatregelen nemen om te voorkomen dat werknemers schade oplopen tijdens hun werkzaamheden.
Veilige werkomgeving
Werkgevers moeten zorgen voor veilige werkplekken, veilige arbeidsmiddelen en passende beschermingsmiddelen.
Instructies en toezicht
Alleen veiligheidsmiddelen beschikbaar stellen is niet voldoende. Werkgevers moeten werknemers ook instrueren en toezicht houden op naleving van veiligheidsregels.
De bewijslast ligt vaak bij de werkgever
Wanneer een werknemer aantoont dat hij letsel heeft opgelopen tijdens zijn werkzaamheden, moet de werkgever vaak aantonen dat voldoende veiligheidsmaatregelen zijn genomen. Dat maakt de juridische positie van werknemers relatief sterk.
Voorbeelden uit de praktijk
- Een werknemer valt van een steiger zonder adequate valbeveiliging.
- Een werknemer raakt gewond door een machine zonder voldoende afscherming.
- Een werknemer ontvangt onvoldoende veiligheidsinstructies.
- Een werknemer raakt gewond op een bouwplaats waar onvoldoende toezicht wordt gehouden.
Dit soort situaties komen regelmatig voor bij een val van hoogte, een ongeval met machines of een bedrijfsongeval in de bouw.
Wanneer is een werkgever niet aansprakelijk?
Hoewel werkgevers een vergaande zorgplicht hebben, betekent dit niet dat zij in iedere situatie aansprakelijk zijn voor een arbeidsongeval. De wet kent enkele belangrijke uitzonderingen.
Opzet van de werknemer
Wanneer een werknemer bewust schade veroorzaakt of bewust een ongeval uitlokt, kan aansprakelijkheid van de werkgever ontbreken.
Bewuste roekeloosheid
Werkgevers beroepen zich hier regelmatig op, maar rechters stellen zeer hoge eisen aan dit verweer.
Werkgever heeft aan zijn zorgplicht voldaan
Wanneer een werkgever alle redelijke veiligheidsmaatregelen heeft genomen, voldoende instructies heeft gegeven en adequaat toezicht heeft gehouden, kan aansprakelijkheid worden afgewezen.
Bewuste roekeloosheid wordt zelden aangenomen
Voor bewuste roekeloosheid is niet voldoende dat een werknemer een fout maakt. De werkgever moet aantonen dat de werknemer zich direct vóór het ongeval daadwerkelijk bewust was van het gevaar en toch bewust het risico heeft genomen.
Situaties waarin werkgevers vaak tóch aansprakelijk blijven
- Een werknemer gebruikt een machine verkeerd, maar heeft onvoldoende instructies ontvangen.
- Een werknemer draagt geen helm terwijl onvoldoende toezicht wordt gehouden.
- Een werknemer valt van een steiger zonder adequate valbeveiliging.
- Een werknemer raakt gewond op een bouwplaats waar veiligheidsmaatregelen ontbreken.
In dergelijke situaties kijken rechters vaak kritisch naar de zorgplicht van de werkgever en niet uitsluitend naar het gedrag van de werknemer.
Wat zegt de rechtspraak over aansprakelijkheid van de werkgever?
Nederlandse rechters stellen hoge eisen aan werkgevers als het gaat om veiligheid op de werkvloer. Uit de rechtspraak blijkt dat werkgevers actief moeten zorgen voor een veilige werkomgeving, duidelijke instructies moeten geven en toezicht moeten houden op naleving van veiligheidsregels.
Hoge eisen aan de zorgplicht van werkgevers
Het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden bevestigde dat artikel 7:658 BW een hoog veiligheidsniveau verlangt van werkruimtes, werktuigen, gereedschappen en de organisatie van werkzaamheden.
ECLI:NL:GHARL:2023:9149 →Werkgever moet aantonen dat aan de zorgplicht is voldaan
De wet beschermt werknemers sterk. Wanneer schade ontstaat tijdens het werk, moet de werkgever vaak aantonen dat alle redelijke veiligheidsmaatregelen zijn genomen.
ECLI:NL:PHR:2025:169 →Geen absolute garantie tegen ongevallen
Tegelijkertijd benadrukken rechters dat artikel 7:658 BW geen absolute waarborg biedt. Niet ieder ongeval leidt automatisch tot aansprakelijkheid van de werkgever.
ECLI:NL:RBGEL:2023:1072 →De bewijslast ligt vaak bij de werkgever
Zodra vaststaat dat een werknemer tijdens zijn werkzaamheden letsel heeft opgelopen, moet de werkgever vaak aantonen dat hij zijn zorgplicht volledig is nagekomen. Dat is één van de redenen waarom werknemers juridisch relatief sterk staan bij arbeidsongevallen.
Bewuste roekeloosheid wordt niet snel aangenomen
Werkgevers voeren regelmatig aan dat een werknemer zelf onvoorzichtig heeft gehandeld. Dat is echter niet voldoende. Voor een succesvol beroep op bewuste roekeloosheid moet worden aangetoond dat de werknemer zich daadwerkelijk bewust was van het gevaar en toch bewust het risico heeft genomen.
Welke schade kunt u claimen na een arbeidsongeval?
Wanneer een werkgever aansprakelijk is voor een arbeidsongeval, heeft een werknemer vaak recht op vergoeding van verschillende schadeposten. Smartengeld vormt daarbij meestal slechts een deel van de totale schadevergoeding.
Smartengeld
Een vergoeding voor pijn, beperkingen, verdriet en verlies van levensvreugde als gevolg van het letsel.
Verlies van inkomen
Wanneer u door het letsel tijdelijk of blijvend minder kunt werken, kan inkomensverlies onderdeel zijn van uw schadeclaim.
Medische kosten
Kosten voor behandelingen, fysiotherapie, medicijnen, hulpmiddelen en andere medische uitgaven.
Huishoudelijke hulp
Wanneer u huishoudelijke werkzaamheden niet meer zelfstandig kunt uitvoeren.
Reiskosten
Reiskosten naar artsen, ziekenhuizen, fysiotherapeuten en andere behandelaars kunnen voor vergoeding in aanmerking komen.
Zelfwerkzaamheid
Schade doordat u onderhouds- of kluswerkzaamheden niet meer zelf kunt verrichten.
Ernstige ongevallen leiden vaak tot meer schade dan verwacht
Veel slachtoffers denken uitsluitend aan smartengeld. In de praktijk vormen verlies van inkomen, medische kosten en toekomstige schade vaak het grootste deel van een letselschadevergoeding.
Dit speelt bijvoorbeeld regelmatig bij een val van hoogte, een ongeval met machines of een bedrijfsongeval in de bouw.
Veelgestelde vragen over aansprakelijkheid van de werkgever
Hieronder vindt u antwoorden op veelgestelde vragen over arbeidsongevallen, aansprakelijkheid en schadevergoeding.
Wanneer is een werkgever aansprakelijk voor een arbeidsongeval?
Een werkgever is vaak aansprakelijk wanneer een werknemer letsel oploopt tijdens zijn werkzaamheden en de werkgever niet kan aantonen dat voldoende veiligheidsmaatregelen zijn genomen.
Wat als ik zelf een fout heb gemaakt?
Dat betekent niet automatisch dat uw werkgever niet aansprakelijk is. Alleen in uitzonderlijke situaties van opzet of bewuste roekeloosheid kan aansprakelijkheid worden beperkt.
Heb ik recht op smartengeld na een arbeidsongeval?
Ja. Wanneer uw werkgever aansprakelijk is voor het ongeval, kunt u vaak aanspraak maken op smartengeld naast vergoeding van andere schadeposten.
Wat als mijn werkgever aansprakelijkheid afwijst?
Dat gebeurt regelmatig. Een afwijzing betekent niet automatisch dat de werkgever juridisch gelijk heeft. Het is verstandig om de zaak juridisch te laten beoordelen.
Welke arbeidsongevallen komen het meest voor?
Veelvoorkomende arbeidsongevallen zijn valpartijen, ongevallen met machines, ongevallen in de bouw en ongevallen waarbij onvoldoende veiligheidsmaatregelen zijn getroffen.
Val van hoogte | Ongevallen met machines | Bedrijfsongeval in de bouw
Wat kost juridische hulp?
Wanneer aansprakelijkheid wordt erkend, worden redelijke buitengerechtelijke kosten vaak vergoed door de aansprakelijke verzekeraar.
Is uw werkgever mogelijk aansprakelijk?
Ontdek welke schadevergoeding mogelijk is met onze Schadecalculator of laat uw situatie vrijblijvend beoordelen.